Najpierw: zabezpiecz produkty
Zanim zaczniesz szukać przyczyny, zadbaj o to, co jest w środku. Przenieś produkty wrażliwe – mięso, ryby, nabiał, sosy, dania gotowe – do sprawnej szafy lub chłodni. Drzwi niesprawnego urządzenia trzymaj zamknięte; każde otwarcie wpuszcza ciepłe powietrze. Mierz temperaturę osobnym termometrem i zapisuj odczyty z godziną. Decyzję o dalszym wykorzystaniu produktów podejmuj według procedur HACCP obowiązujących w Twoim lokalu.
Objawy – jak to zwykle wygląda
- temperatura w komorze rośnie powyżej +8 °C i nie spada mimo zamkniętych drzwi;
- agregat (sprężarka) nie startuje – cisza, choć wyświetlacz świeci;
- agregat pracuje, ale z komory nie czuć zimnego nawiewu;
- wentylator w komorze stoi albo kręci się wyraźnie wolniej;
- tył lub bok urządzenia jest wyraźnie gorący, czuć zapach przegrzanego kurzu;
- wyświetlacz jest zgaszony lub miga.
Możliwe przyczyny
Zasilanie i sterowanie
Wypięta wtyczka, poluzowane gniazdo, wybite zabezpieczenie w rozdzielnicy, uszkodzony przewód. Jeśli wyświetlacz jest zgaszony, zacznij od tego. Gdy wyświetlacz świeci, ale chłodzenie nie rusza, przyczyną bywa sterownik, przekaźnik, czujnik temperatury albo zabezpieczenie termiczne sprężarki.
Wentylator parownika
W szafach z wymuszonym obiegiem powietrza wentylator parownika jest kluczowy. Gdy stanie, sprężarka może pracować, parownik będzie zimny, a komora i tak się nagrzeje – bo zimne powietrze nie dociera do półek. Częsty winowajca: zużyte łożysko, zablokowane łopatki, lód wokół wirnika, uszkodzony wyłącznik drzwiowy.
Zabrudzony skraplacz lub wentylator skraplacza
Skraplacz oddaje ciepło z komory na zewnątrz. Pokryty kurzem i tłuszczem przestaje to robić – agregat się przegrzewa, zabezpieczenie go wyłącza, a temperatura rośnie. W stołach chłodniczych z agregatem przy podłodze to wyjątkowo częste. Zobacz jak bezpiecznie dbać o skraplacz.
Zalodzony parownik
Jeśli odszranianie nie działa, parownik stopniowo zamienia się w blok lodu i przestaje przepuszczać powietrze. Objawy narastają przez kilka dni. Opis w artykule szafa oszroniona.
Układ chłodniczy
Ubytek czynnika, nieszczelność, uszkodzona sprężarka – to możliwe przyczyny, ale nie należy od nich zaczynać. W praktyce warto najpierw wykluczyć wentylatory, sterowanie, odszranianie i skraplacz.
Co obsługa może bezpiecznie sprawdzić
- Czy wtyczka jest pewnie w gnieździe i czy wyświetlacz świeci.
- Czy w rozdzielnicy nie wybiło zabezpieczenia – jeśli wybiło, nie włączaj go ponownie bez technika.
- Jaka jest nastawa temperatury – czy ktoś jej nie zmienił.
- Czy urządzenie nie jest w trybie odszraniania (zwykle sygnalizuje to wyświetlacz – sprawdź w instrukcji).
- Czy kratki wentylacyjne agregatu nie są zastawione skrzynkami, kartonami, workami.
- Czy wewnątrz nie ma produktów blokujących nawiew wentylatora.
- Czy drzwi domykają się w całości i czy uszczelka nie jest wyraźnie oderwana.
- Czy słychać pracę wentylatora w komorze po zamknięciu drzwi.
Czego nie robić
- Nie zdejmuj osłon agregatu ani panelu sterownika – w środku jest napięcie 230 V.
- Nie skuwaj lodu z parownika nożem ani śrubokrętem – łatwo przebić rurki i uszkodzić układ chłodniczy.
- Nie podgrzewaj parownika suszarką ani palnikiem.
- Nie wyłączaj i nie włączaj urządzenia wielokrotnie, żeby „ruszyło” – częste starty szkodzą sprężarce.
- Nie próbuj sam uzupełniać czynnika ani kupować „zestawów do nabijania”.
- Nie przykrywaj agregatu, żeby „odpoczął” – potrzebuje przepływu powietrza.
Kiedy wezwać technika
Od razu – gdy wybija zabezpieczenie, czuć zapach spalenizny, słychać trzaski elektryczne, sprężarka próbuje startować i co chwilę gaśnie. Także wtedy, gdy podstawowe kontrole z listy nic nie zmieniły, a temperatura po godzinie od zamknięcia drzwi nadal rośnie. Jeśli urządzenie chłodzi słabiej, ale wciąż trzyma się blisko zakresu, przeczytaj też za wysoka temperatura w szafie chłodniczej.
Co przygotować na wizytę
- markę, model i numer seryjny z tabliczki znamionowej – najlepiej zdjęcie;
- zapisane odczyty temperatury z godzinami;
- informację, czy objawy pojawiły się nagle, czy narastały;
- informację o ostatnich zmianach: przestawienie urządzenia, mycie, nowy sprzęt grzewczy w pobliżu;
- swobodny dostęp do urządzenia i do gniazda zasilającego.
Na miejscu mierzymy temperatury, sprawdzamy wentylatory, odszranianie, sterownik i stan skraplacza, a następnie omawiamy, co trzeba zrobić. Zakres prac opisujemy na stronie naprawa chłodziarek gastronomicznych.